Elektronik sigara çocukları haritadan avlıyor! Influencer’lar satış tuzağına ortak
ZİYNETİ KOCABIYIK – Dünya Sağlık Örgütünün yayınladığı bir rapor gençlerde ve çocuklarda elektronik sigara kullanımındaki artışı gözler önüne seriyor. Rapora göre DSÖ’nün faaliyet gösterdiği tüm bölgelerde 13-15 yaşlarındaki çocuklar, yetişkinlere oranla daha fazla oranda elektronik sigara kullanıyor. Türk Toraks Derneği 28. Yıllık Kongresi’nde gençlerin ve çocukların Türkiye’de satışı yasak olan elektronik sigaraya ulaşma yolları ile ilgili yaptıkları bir araştırmanın sonuçlarını paylaşan Türk Toraks Derneği Tütün Kontrolü Çalışma Grubu Üyesi Prof. Dr. Elif Dağlı, elektronik sigara endüstrisinin cep telefonlarındaki bazı uygulamalar üzerinden müşteri “avladıklarını” bunlardan birinin de çok yaygın olarak kullanılan haritalar uygulaması olduğunu söyledi. #r-1098096# DNA’YA HASAR VERİYOR Prof. Dr. Dağlı “Türkiye’de yasal olarak satılamayan elektronik sigaralar, akla hayale gelmeyen yollarla pazarlanıyor. Çok zararlı bir hava karışımını akciğerlerin hava keseciklerine gönderen, özellikle çocuklarda ve gençlerde, kısa sürede dahi zatürreye yol açabildiği bilinen, buharındaki maddelerin hücre DNA’sına zarar verdiğini, kanser yapıcı ve iltihap oluşturucu olduğunu bildiğimiz bu ürünlerin müşterileri ise büyük oranda çocuklar” dedi. RAF DÜZENLEMESİYLE DE SUÇ İŞLENİYOR Elektronik sigara dışında satış noktalarına bakıldığında da satış noktalarının her sene daha kötü hâle geldiğini ifade eden Prof. Dr. Dağlı “Ne kadar kanunsuz madde varsa satışa sunuluyor ve çocukların göreceği mesafede oluyor. Yasal olarak çocukların göz hizası altında böyle ürün satılması yasak. Ancak bunlar çoktan geçildi. Artık çoğu satış noktaları ürünlerini çocukların göz hizasına aldı. Bu reyonlarda satışı yasak olan ve hatta içinde esrar bulunma ihtimali olan ürünler de birlikte satılıyor” dedi. EN TEHLİKELİSİ PUFF BARLAR Çocukların ve gençlerin elektronik sigaraya erişim noktalarının belirlenmesi ile ilgili bir çalışma yapıldığını da aktaran Prof. Dr. Dağlı “Hangi noktalarda satış olabilir diye baktığımızda internet siteleri karşımıza çıktı. 2017’de 76 internet sitesi elektronik sigara pazarlıyordu. Bu sayı bugün 2,85 kat artarak 217’ye çıktı. Bu noktaların içerisinde likitler, ısıtılmış tütün ürünleri ve elektronik sigaraların likit ürünleri, en fazla da puff barlar satılıyor. Puff barlar en fazla niktoin ürünleri içerenler. Bunların satıldığı 21 bin satış noktası bulduk. Onun dışında, dikkatimizi çeken çok önemli bir şey oldu. Haritalar programı içinden elektronik sigara satıldığını gördük. 121 işletmenin haritalar üzerinde müşteri yakaladığını bulduk. Bunların 55’i, 24 saat satış yapıyor ve ürünü istediğiniz noktaya götürüyor. 36 site arabaya teslimat yapıyor. 39’unda da sosyal medya hesapları olduğunu tespit ettik” sözleriyle araştırmanın detaylarını açıkladı. INFLUENCER”LAR GENÇLERİ YANILTIYOR Çocuklar ve gençler arasındaki aşırı sosyal medya kullanımının elektronik sigaraya başlama yaşını da aşağı çektiğini söyleyen Türk Toraks Derneği Çocuk Göğüs Hastalıkları Çalışma Grubu Üyesi Prof. Dr. Saniye Girit, özellikle influencer’ların çocukları etkileyerek elektronik sigaraya başlamalarında etkili olduğunu bildirdi. Sigara kullanan 500 çocukla, onları bu davranışa iten sebepler üzerinde bir araştırma yapıldığını belirten Prof. Dr. Girit “500 çocuğun evlerinin yüzde 67’sinde en az 1 aile bireyinin paket sigara kullandığını öğrendik. Bu çocukların da yüzde 20’si paket sigara kullanıyordu veya bir dönem kullanmıştı. Bunun sebeplerini sorduğumuzda büyük bir kısmı elektronik sigaradaki aromaların çok cazip olduğunu ve bu yüzden heves ettiklerini söylüyordu. Etkilendikleri iki faktör vardı: Arkadaş ortamı ve sosyal medya. Özellikle de sosyal medyadaki influencer’lar . Üstelik bu çocukların yüzde 80’e yakını e-Sigara’nın zararları hakkında bilgi sahibi değildi ve tütün ile ilgili yanlış bilgilere sahiplerdi. Mesela; çok daha az zararlı olduğunu ve sigara bırakmak için bir yöntem olabileceğini söylüyorlardı. Sosyal medyada, Türkiye’de yasal olmayan e-Sigara’nın reklamları var.
Source: Cüneyt Akçatepe
4 telefon modeli ve 1 hoparlör toplatılıyor: İade hakkı var
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), bazı elektronik cihazların güvenlik standartlarına uymadığını tespit etti. Bu tespit sonrasında Ticaret Bakanlığı harekete geçerek 4 cep telefonu ve 1 kablosuz hoparlör modeli için piyasadan toplatma kararı aldı.
Güvensiz Ürün Bilgi Sistemi (GÜBİS) üzerinden yapılan bildirime göre, toplatma kapsamına giren cep telefonları şunlar: Reeder marka “S19 Max Pro S Zoom”, Dijitsu marka “DCT 90”, Hiking markasına ait “X11” ve “X9” modelleri. Ayrıca Mercusys markalı “AC 1200” model kablosuz hoparlör cihazı da aynı gerekçeyle toplatılacak ürünler arasında yer aldı.
Söz konusu cihazların, Telsiz Ekipmanları Yönetmeliği’nin 5. maddesinde belirtilen teknik ve güvenlik kriterlerini karşılamadığı belirlendi. Bu maddede, ürünlerin insan sağlığı, evcil hayvanlar ve mal güvenliği açısından güvenli olması, elektromanyetik uyumluluğa sahip bulunması ve radyo spektrumunu verimli kullanması gibi şartlar bulunuyor. Ayrıca, cihazların ortak şarj aletleri ve diğer telsiz ekipmanlarıyla uyumlu olması ve Türkiye ile AB ülkelerinde kullanılan arayüzlere bağlanabilir olması gerekiyor.
PARA İADESİ VEYA DEĞİŞİM HAKKI
Ticaret Bakanlığı, piyasaya sunulan her ürünün halk sağlığı ve güvenliği açısından asgari güvenlik standartlarını karşılayıp karşılamadığını düzenli olarak denetliyor. Bu doğrultuda güvenli olmadığı tespit edilen ürünlerin piyasadan çekilmesi sağlanıyor. Vatandaşlar, toplatılma kararı verilen ürünlerden birine sahipse, satın aldıkları yere başvurarak ürünün iadesini yapabilir, para iadesi alabilir veya ürünü başka bir ürünle değiştirme hakkını kullanabilir.
Source: Derleyen: Merve Kapan
Tİcaret Bakanlığı harekete geçti: 4 telefon modeli ve bir hoparlör için toplatma kararı!
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), 4 farklı cep telefonu modeli ile bir kablosuz hoparlörün Telsiz Ekipmanları Yönetmeliği’ne aykırı olduğuna karar verdi. Ürünler hakkında toplatılma kararı alındı.Söz konusu karar, Güvensiz Ürün Bilgi Sistemi (GÜBİS) üzerinden Ticaret Bakanlığı’na da bildirildi.Hangi ürünler toplatılacak?Türkiye Gazetesi”nde yer alan habere göre, 4 cep telefonu ve 1 kablosuz hoparlörün Telefonların Telsiz Ekipmanları Yönetmeliği’nin 5’inci maddesine aykırı olduğu tespit edildi. Teknolojik ürünlerin insan sağlığına ve elektromanyetik uyumluluğa dair teknik gereklilikleri karşılamadığı belirlendi.BTK’nın Güvensiz Ürün Bilgi Sistemi (GÜBİS) üzerinden yaptığı bildirime göre, toplatılacak teknolojik ürünlerin listesi şöyle:- Reeder S19 Max Pro S Zoom- Dıjitsu DCT 90- Hiking X11- Hiking X9- Mercusys AC 1200 model kablosuz hoparlör cihazı Neden yönetmenliğe aykırı bulundu?Söz konusu ürünlerin toplatılma nedenleri şöyle sıralandı:- İnsanların, evcil hayvanların ve mülkiyetin güvenliği açısından gerekli emniyet gereklerini sağlamaması,- Elektromanyetik uyumluluk seviyeleri yetersiz,- Radyo spektrumunu verimli kullanmaması,- Ortak şarj cihazları ve aksesuarlarla uyumsuz,- Türkiye ve AB ülkelerinde kabul gören arayüzlerle bağlantı kuramaması.Ticaret Bakanlığı, piyasaya sunulan ürünlerin insan sağlığı, can ve mal güvenliği, hayvan ve bitki yaşamı, çevre ve tüketici hakları açısından asgari güvenlik şartlarını taşıyıp taşımadığını düzenli olarak denetliyor.Kullanıcılar ne yapacak?Toplatma kararı çıkarılan ürünü alan vatandaşların, ürünü iade edip paralarını geri alma veya başka bir ürünle değiştirme hakkı bulunuyor.
Source: Dünya Gazetesi